Skip to content

De wetenschap

Deze week begeleid ik een familie, waarvan de overledene ervoor had gekozen om na zijn overlijden zijn lichaam te schenken aan de wetenschap. In april van vorig jaar had ik een gesprek met hem en zijn vrouw over deze wens. Toen was hij nog volledig gezond. Al langere tijd is er meer aanbod dan vraag en we bespraken wij de mogelijkheid voor als zijn wens niet in vervulling kon gaan. Er zijn meer mensen die worstelen met deze keuze, de aanleiding hiervoor is divers. Als men ongeneeslijk ziek is, wil men soms graag bijdragen aan een mogelijke oplossing voor de genezing van hun ziekte. Bij een zeldzame ziekte is er vaker die keuze om het lichaam aan de wetenschap te doneren. Een tweede reden voor deze keuze kan zijn, dat men gewoonweg niets heeft met afscheid en een uitvaartplechtigheid.

Maar wat als het aanbod groter is dan de vraag? Ik spreek vaker met families over de keuzes die er dan zijn. Vaak denkt men: ok, haal mij maar op en breng mij rechtstreeks naar het crematorium. Maar dit is helaas niet mogelijk. De Wet op de Lijkbezorging schrijft voor dat er tenminste 36 uur tussen het moment van overlijden en de uitvaart moet zitten. Dus na 36 uur kunnen we dit meestal wel realiseren, maar mocht iemand op vrijdag laat in de middag of de avond overlijden, lukt dit vaak niet. Om een uitvaart te kunnen laten plaatsvinden, moet toestemming komen van de gemeente van het overlijden, deze geeft een verlof af tot begraven of cremeren. En gemeentes zijn gesloten in het weekend. Daarnaast is het op veel plaatsen nog niet mogelijk om op zondag te cremeren of te begraven.

Als een lichaam niet gedoneerd kan worden, kiezen de nabestaanden vaak voor een stille crematie, een afscheid zonder aanwezigheid van de nabestaanden. De familie neemt na het overlijden afscheid en daarna halen we de overledene op en brengen deze over naar ons mortuarium en plannen de crematie of begrafenis op het eerst mogelijke moment. Ik informeer de families over elke stap die ik neem hierin, zodat ze wel volledig op de hoogte zijn van wat er wanneer gebeurt. Deze vorm van afscheid is een bewuste keuze.

Ook de meneer die afgelopen week is overleden, had hiervoor gekozen. En na zijn overlijden bleek zijn wens tot donatie helaas niet mogelijk. Zijn nabestaanden hadden toch behoefte aan een afscheid, waar ze bij konden zijn. En dus was er sober maar mooi afscheid in het crematorium. En zo kan het ook gaan.